Με τα μάτια της διεθνούς φήμης σχεδιάστριας Έλλης Λυραράκη: «Πώς από ένα μικρό χωριό της Κρήτης, έφτασα στην καρδιά της ευρωπαϊκής μόδας» (εικόνες)

Η πρέσβειρα του μινωικού πολιτισμού στο εξωτερικό στο ontime24.gr.

Ντονατέλα Αδάμου

 Kατέκτησε το Παρίσι με τον μινωικό πολιτισμό, «τον πρώτο στην Ευρώπη», μέσω των υποδημάτων και των κοσμημάτων της, που εξάγει ανά τον κόσμο. Σχεδίασε το σανδάλι και το κόσμημα για τους Ολυμπιακούς Αγώνες του Τόκιο. Η αδιαμφισβήτητη «βασίλισσα της μόδας» Βικτόρια Μπέκαμ επέλεξε δημιουργίες της για να συνοδεύσουν ρούχα κολεξιόν της. Το γαλλικό TV5 και το γερμανικό RTL τής κάνουν αφιερώματα. Ωστόσο, η Έλλη Λυραράκη, διεθνούς ακτινοβολίας ντιζάινερ από την Κρήτη, παραμένει προσγειωμένη και μας μιλάει εφ’ όλης της ύλης.

 

Παρότι έχετε σπουδάσει μουσική και interior design, δημιουργήσατε δικό σας εργαστήριο κατασκευής υποδημάτων στα Χανιά. Πώς αποφασίσατε τέτοια, θεαματική στροφή στην καριέρα σας; 

Στο τέλος του 2011, διακρίναμε με τον σύζυγό μου ότι οι συνθήκες διαβίωσης στην Αθήνα, όπου ζούσαμε έως τότε, θα δυσκόλευαν. Έτσι, μετακομίσαμε στην Κρήτη, απ’ όπου καταγόμαστε. Ο άντρας μου έχει έμφυτο γούστο, ενώ γνώριζε και την τέχνη της υποδηματοποιίας. Εγώ, πάλι, είχα πάθος με τη μόδα, κυρίως με τα παπούτσια. Έτσι, αποφασίσαμε να ζήσουμε στα Χανιά και να κάνουμε αυτό που μας εξέφραζε.

… Και κατακτήσατε το Παρίσι αρχικά, φέρνοντας τον μινωικό πολιτισμό στην πασαρέλα. Σε καιρούς «βαριάς», «βαθιάς» κρίσης, η διαφορετικότητα, που προάγετε με τις δημιουργίες σας, αποτελεί τελικά το βασικό συστατικό της επιτυχίας;

Τα σχέδια, το στυλ των παπουτσιών μας αποπνέουν κάτι διαφορετικό. Παράλληλα, πέρα από μοντέρνα, επιδιώκω να ενέχουν το στοιχείο της διαχρονικότητας. Οι πελάτισσές μου, αγοράζοντας ένα ζευγάρι Elli Lyraraki, ξέρουν ότι επενδύουν στην ποιότητα και στο ξεχωριστό! Δεν μιμούμαι κανέναν, με το που βλέπεις κομμάτια μου, τα αναγνωρίζεις. Επιχειρώ να είμαι αυθεντική, προτάσσοντας συγχρόνως την άνεση και την καλαισθησία.

Η μόδα όμως είναι και εμπόριο. Προκειμένου να αναγνωριστείς, τι ρόλο παίζουν αφενός οι συγκυρίες, αφετέρου οι δημόσιες σχέσεις;

Στα παπούτσια μου βάζω την τέχνη μου, την τρέλα, την αγάπη μου για το ωραίο, είμαι εστέτ! Όταν ξεκίνησα, επειδή προέρχομαι από οικογένεια εμπόρων, λειτουργούσα ως έμπορος. Όμως, στην πορεία, σχεδιάζοντας, αντιμετωπίζω τη δουλειά μου δημιουργικά, όχι εμπορικά. Ευτυχώς, η δημιουργικότητα επιστρέφει σε μένα και εμπορικά! Σέβομαι τα χρήματα που δαπανούν οι πελάτες μου – πόσω μάλλον σε τόσο δύσκολους καιρούς. Ασφαλώς το timing, οι συγκυρίες παίζουν ρόλο, αλλά εάν δεν υπάρχει ταλέντο, εργατικότητα, οι δημόσιες σχέσεις και οι γνωριμίες θα σε σώσουν μόνο για μερικές σεζόν. Όταν δουλεύεις με ήθος, μεράκι και πιστεύεις σε αυτό που κάνεις, όλα θα πάνε καλά. Αυτό που μου έμαθαν στη Γαλλία οι συνεργάτες μου είναι να είσαι ο εαυτός σου, ταπεινός, συγκροτημένος, πειθαρχημένος, επίμονος, υπομονετικός, να μη φοβάσαι. Και να μελετάς. Εμείς, οι Έλληνες είμαστε πολυμήχανοι, επιβιώνουμε παντού – και επιτυχώς! Και τα social media τώρα πια συντελούν στην επιτυχία και εδώ να προσθέσω ότι και το διαδικτυακό μας κατάστημα  πηγαίνει εξαιρετικά!


«Η μόδα είναι πολιτισμός, θα έπρεπε να ανήκει στο υπουργείο Πολιτισμού» πρέσβευε ο «sir» της εγχώριας μόδας Γιάννης Τσεκλένης, αλλά δεν έχει καν θεσμοθετηθεί από το ’70 που το βροντοφώναζε. Αν καταξιωμένοι σχεδιαστές «συνασπιζόσασταν» , δεδομένης της κρατικής αναλγησίας που ανέκαθεν ίσχυε εν προκειμένω, θα βλέπαμε καλύτερα αποτελέσματα, θα γινόταν επιτέλους η Ελλάδα 
brand name προς εξαγωγή; 

Το 2019 συμμετείχα στην Εβδομάδα Μόδας Υψηλής Ραπτικής στο Παρίσι, επενδύοντας πολλά χρήματα. Προσπάθησα να ζητήσω οικονομική βοήθεια από το κράτος, αλλά όλες οι πόρτες ήταν κλειστές. Για να πραγματοποιήσω το όραμά μου -να αναδείξω τον πολιτισμό μας-, με στήριξαν συγγενείς, φίλοι, συνεργάτες που με πίστεψαν. Αποφάσισα λοιπόν να κάνω το καλύτερο δυνατόν με τις δικές μου δυνάμεις. Θα ήταν θαυμάσιο εάν υπήρχε κρατικός φορέας-έμπρακτος αρωγός της μόδας μας, γιατί οι ξένοι επενδυτές ψάχνουν και πιστεύουν στους σχεδιαστές μας. Πολλά ταλέντα την «παλεύουν» μόνοι. Εάν υπήρχε κρατική βοήθεια, θα διέπρεπαν και παράλληλα θα έρχονταν έσοδα στο κράτος!

 

 

Νιώθετε «πρέσβειρα» του μινωικού πολιτισμού στο εξωτερικό;

Όταν μου πρότειναν να συμμετάσχω στην παρισινή Εβδομάδα Μόδας Υψηλής Ραπτικής, ήθελα να φτιάξω χειροποίητη συλλογή μέσω της οποίας θα έδειχνα το ταλέντο μου, αλλά ήθελα να τιμήσω και τον τόπο καταγωγής και την οικογένειά μου. Μου ήρθε λοιπόν -εντελώς ξαφνικά-  η ιδέα για τα «Μινωικά Βήματα». Ήθελα οι Κρητικοί να αισθάνονται περήφανοι για τον πολιτισμό τους. Μελετώντας τον μινωικό πολιτισμό, διαπίστωσα ότι είναι o πρώτος ευρωπαϊκός κι επιθύμησα να το επικοινωνήσω σε όλη την Ευρώπη. Στη Γαλλία, ορισμένοι δεν ήξεραν καν την Κρήτη. Όμως, δεν φαντάστηκα ότι τη δουλειά μου θα τη διαφήμιζαν σε τέτοιο βαθμό διεθνή έντυπα μόδας -και όχι μόνο-, ήταν ανέλπιστο. Νιώθω «πρέσβειρα» του μινωικού πολιτισμού εκτός Ελλάδας κι ευγνώμων που μου δόθηκε η ευκαιρία να τολμήσω και να πραγματώσω ένα μεγάλο όνειρό μου, κάνοντας κάτι που με παθιάζει!  Γαλουχήθηκα, μεγάλωσα με εικόνες και ιστορίες του Μίνωα, είναι στο DNA μου. Νιώθω τιμή όταν μου λένε ότι εκπροσωπώ την Κρήτη κι επιδιώκω να το κάνω με αξιοπρέπεια και σεβασμό. Η πρώτη μου μινωική εικόνα είναι κοπέλα της μινωικής εποχής, που σε τοιχογραφία του 1500 π.Χ. φοράει… κραγιόν!

Είναι πολύ λεπτή, δυσδιάκριτη, η γραμμή που περνάς από τη δημιουργικότητα  στο φολκλόρ, με τα συνήθως γραφικά συμπαρομαρτούντα, όπως καραγκούνες κλπ.   

Γι’ αυτό ακριβώς χαίρομαι που αποτύπωσα τον μινωικό πολιτισμό χωρίς να γίνει καρικατούρα, με ευφάνταστο τρόπο. Η γραμμή όντως είναι πολύ λεπτή και δεν το κρύβω, αρχικά φοβήθηκα: σκεφτόμουν πώς θα μπορούσα να αποτυπώσω την Παριζιάνα με έναν elegant τρόπο. Όμως, μου βγήκε αβίαστα, αυθόρμητα, για αυτό και το ευχαριστιέμαι που αυτή η δουλειά μου έμεινε στην ιστορία της μόδας.

 

Μιλήστε μας για την ξενάγηση των Γερμανών του RTL στα Χανιά και για το ντοκιμαντέρ του TV5.

Τον προπερασμένο Ιούνιο εμφανίστηκε ζευγάρι Γάλλων στο εργαστήριό μου για να φτιάξει ντοκιμαντέρ για τη δουλειά μου. Προφανώς ενθουσιάστηκα! Τα γυρίσματα έγιναν στον χώρο μας, όπως και στην παλιά πόλη των Χανίων. Έτσι, μίλησα από καρδιάς, και με τα δικά μου μάτια, με τα μάτια της Έλλης, για την πόλη μας.  Το οδοιπορικό, δε, για το γερμανικό κανάλι -πέρσι τον Σεπτέμβριο- ήταν επίσης καταπληκτική εμπειρία. Τα γυρίσματα διήρκεσαν δύο μέρες, την πρώτη πραγματοποιήθηκαν στην εμβληματική Κνωσό και την δεύτερη στο εργαστήριο και στη μπουτίκ μας, στα Χανιά. Ήμουν συγκινημένη που μιλούσα για την Κνωσό, την έμπνευσή μου, στην γλώσσα μου, σε ένα τόσο μεγάλο κανάλι!

 

Η Βικτόρια Μπέκαμ, που για τη συνεργασία σας το 2019 έγινε πολύς λόγος, σας «ανακάλυψε» μέσω του ντεφιλέ σας στο Παρίσι;

Μετά την εβδομάδα Μόδας στο Παρίσι, μου πρότειναν συμμετοχή σε eco-friendly σόου στο Σεν Τροπέ, με καλεσμένους διασημότητες απ’ όλον τον κόσμο. Ήθελαν να συνοδεύσω με τα παπούτσια μου συλλογές της Βικτόρια Μπέκαμ και της Ιζαμπέλ Μαράν (Isabel Marant). Τα μοντέλα που συμμετείχαν ήταν εστεμμένες Γαλλίδες – «Μις Κυανή Ακτή», «Μις Νίκαια», φυσικά «Μις Γαλλία», κλπ. Έκτοτε, παπούτσια μου φοράνε πολλές προσωπικότητες… Καλλιτέχνες, επιχειρηματίες, πριγκίπισσες.  Αγοράζονται από συλλέκτες, τα εξάγω σε Ινδία, Αμερική, Αφρική, Κορέα, Αυστραλία. Όμως, την προσωπική επαφή με τους πελάτες, όταν έρχονται επί τούτου στα Χανιά -για να τα θαυμάσουν ιδίοις όμμασι- την απολαμβάνω ιδιαίτερα.’

Καλοκαίρια στο οινοποιείο σας στην Αλαγονία… Τι σημαίνουν για εσάς;

Τα καλοκαίρια στην Κρήτη, στο οινοποιείο Λυραράκη, στους αμπελώνες μας, οι βόλτες στο μινωικό πατητήρι, η αγάπη της οικογένειάς μου για την Ιστορία, όλα με έχουν καθορίσει. Αγαπώ αυτές τις εικόνες, αυτές τις μνήμες. Μετουσιώνοντάς τες σε δημιουργίες, θέλησα να τιμήσω την υπέροχη οικογένειά μου, δίνοντας σε σειρά μου το όνομα «Αλαγονία», που είναι το χωριό του μπαμπά μου. Η Αλαγονία ήταν νύμφη, κόρη των Δία και Ευρώπης. Σκέφτηκα λοιπόν ότι κι εγώ, μια κόρη της Κρήτης, ξεκινώ από ένα μικρό χωριό, με τα μινωικά μου βήματα, για να φτάσω στην καρδιά της μόδας της Ευρώπης! Μια αντίστροφη πορεία από αυτήν που έκανε η Ευρώπη του μύθου προς την Κρήτη!

Πώς έγινε η πρόταση για τον σχεδιασμό σανδαλιού και κοσμήματος για τους Ολυμπιακούς Αγώνες στο Τόκιο;  


Η Ολυμπιακή επιτροπή και η Συνομοσπονδία Ολυμπίας κάθε χρόνο τιμούν τους Ολυμπιακούς Αγώνες με εκδήλωση που συνοδεύεται και από εικαστική  έκθεση στο Πολεμικό Μουσείο. Μετά τη συμμετοχή μου στην παρισινή Εβδομάδα Μόδας, με καλούν κάθε χρόνο να παρουσιάσω δημιουργία μου εμπνευσμένη από την Κρήτη – το 2020 σχεδίασα το Ολυμπιακό σανδάλι και κόσμημα, το 2021 το γλυπτό-κόσμημα για την τοξοβολία και φέτος τον Δρομέα.

 

Σκέφτεστε καθετοποίηση σε είδη πολυτελείας, σε έπιπλα ή αρώματα, ίσως και σε ρούχα; Δεν είναι ασυνήθιστο εξάλλου.

Ναι, θα το τολμήσω στο άμεσο μέλλον. Βέβαια, μεγάλη μου αγάπη είναι και η ζωγραφική. Πρόσφατα, παρουσίασα αναδρομική μου έκθεση, την «Πασιφάης Στολίσματα» στην αίθουσα  «Δ. Μυταράς» της Δημοτικής Πινακοθήκης Χαλκίδας. Σε αυτήν προβάλλω και την ολυμπιακή μου συλλογή, που συμπεριλαμβάνει τον Δρομέα.

 

Ποιες, τέλος, είναι οι τάσεις αυτό το καλοκαίρι;

Το χρώμα και τα εμπριμέ. Μετά τον εγκλεισμό, έχουμε ανάγκη από την αισιοδοξία, από τη χαρά που μας δίνουν τα χρώματα και τα prints!